
Açık sahada yapı malzemesi sayımı: profil, demir ve paletler
Açık sahadaki profil, boru ve palet yığınları hava ve görünürlük nedeniyle zor sayılır. Bölgelendirme, demet etiketi ve kg-adet dönüşümü.
Kapalı depoda raflar ve koridorlar sayıma yardım eder; açık sahada ise yığınlar yan yana, üst üste ve çoğu zaman yağmur, toz ya da kar altındadır. Profil, boru, demir ve paletler bu koşullarda hem zor görünür hem zor sayılır. "Yaklaşık" yazılan rakamlar kayıtla saha arasındaki farkı büyütür. Aşağıda açık sahayı sayılabilir kılmanın yolu var: bölgelendirme, demet etiketi ve kg-adet dönüşümü.
Sahayı bölgelere ayırın
- Zemini boya ya da levhalarla numaralı alanlara (A1, A2, B1 gibi) bölün; her alanda tek bir ürün grubu bulunsun.
- Her yığına bir kart asın: kalem kodu, ebat ya da kalınlık, demet sayısı, demet başına adet, giriş tarihi.
- Yığın yüksekliğini tek bakışta sayılabilecek düzeyde tutun; sıralar arasında yürüme aralığı bırakın.
- Açık sahada ve kapalı depoda aynı kesim saatini kullanın, böylece bir ürün iki yerde birden sayılmaz.
Bölge haritası sayım ekibine önceden verilir; harita olmadan sahaya çıkan ekip, ilk saatini yönünü bulmakla geçirir.
Demet etiketi ve sayım yöntemi
Çubuk, boru ve profil genellikle demet hâlinde gelir ve demet etiketi sayımın temel aracıdır. Sayımda demetler sayılır, demet başına adet etiketten okunur; her yığında bir ya da iki demet açılıp çubuklar sayılarak etiket doğrulanır. Demetten çıkmış serbest çubuklar ayrı satıra yazılır. Palette sıra sayısı ile kat sayısı çarpılarak adet bulunur; ama yığının arka yüzü ve içindeki sıralar yürünerek kontrol edilmelidir, çünkü görünmeyen kısım için tahmin yürütmek sayımın en sık hatasıdır.
Örnek: kg ile tutulan demir, adetle sayılan demir
Kayıtta 12 mm inşaat demiri kg ile tutuluyor ve 48.000 kg (48 ton) görünüyor. Varsayımsal değerler: çubuk boyu 12 m, teorik ağırlık 0,888 kg/m. Bir çubuk 12 × 0,888 = 10,656 kg eder; 100 çubuklu bir demet 1.065,6 kg tutar.
Sayımda 44 tam demet ve 85 serbest çubuk bulunuyor: 44 × 100 + 85 = 4.485 çubuk. 4.485 × 10,656 = 47.792,16 kg. Kayıttan fark 48.000 − 47.792,16 = 207,84 kg eksik; bu, 207,84 ÷ 48.000 = yaklaşık yüzde 0,43 eder ve yaklaşık 19 ila 20 çubuğa karşılık gelir.
Bu rakam kesin kg değildir. Gerçek ağırlık, üretici toleransı kadar teorik ağırlıktan sapabilir; bu yüzden fark küçükse kantar fişlerine bakmak gerekir. Büyükse çubuk sayısı üzerinden yeniden sayım yapılır. Önemli olan sahadaki çubuk sayısını ve dönüşümü rapora yazmaktır ki fark "metal eksik" diye değil, "çubuk sayısı ve ağırlık dönüşümü" olarak okunsun.
Aynı hesabı boru ve profil için de yapın: kalem kartında çubuk boyu ve birim ağırlık yazılıysa tek tek tartmadan hem sayım hem kg karşılaştırması aynı anda çıkar.
Hava, görünürlük ve güvenlik
- Sayımı kuru ve aydınlık saatlere alın; yağmurlu ya da sisli günde erteleyin.
- Sayım kâğıtlarını şeffaf dosyada ve form tahtasında taşıyın; rüzgâr ve yağmur yazıyı bozmasın.
- Gün batımına yakın başlamayın; yarım kalan bölge ertesi sabaha kadar kayabilir. Bölgeyi bitirmeden ayrılmayın ya da bitmeyen kısmı işaretleyin.
- Her yığının kartı görünecek şekilde fotoğraf çekin; fotoğraf, sayımın kanıtı ve ikinci kontrol kaynağıdır.
- Yığınlara tırmanılmaz; yüksek yığınlarda sayım merdiven ya da uygun ekipmanla, forklift güzergâhından uzakta yapılır.
- Ekip baret, yelek ve uygun ayakkabıyla çalışır.
Sık yapılan hatalar
- Yeni gelen malı eski yığının üzerine koyup partiyi karıştırmak.
- Sevkiyat için ayrılmış yığınları hem sahada hem sevkiyat listesinde saymak.
- Paslanmış ya da eğilmiş ürünü sağlam stok saymak; bunlar ayrı satıra yazılmalıdır.
- Yığının görünmeyen iç sırasını "aynıdır" diye varsaymak.
- Kar ya da çamurla kaplı alt sıraları sayıma katmamak; sayımdan önce temizleyin.
Sonuç
Açık sahada sayım doğruluğu, bölgelendirme, demet etiketi ve yazılı bir dönüşümle gelir. StockSystem yapı malzemeleri sayımında açık sahayı kapalı depoyla birlikte sayar; palet, koli, m² ve kg arasındaki dönüşümü kalem kartına göre yapar.